دهکده یا روستای رویین (روئین)، یکی از خوش و آب هوا ترین روستاهای استان خراسان شمالی است که در شهرستان اسفراین قرار دارد
دهکده یا روستای رویین (روئین)، یکی از خوش و آب هوا ترین روستاهای استان خراسان شمالی است که در شهرستان اسفراین قرار دارد و به عنوان قطب بافندگی استان شناخته می شود. این روستا به تازگی توسط اداره کل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی به عنوان روستای ملی ثبت شده است. در ادامه به معرفی کامل این دهکده زیبا خواهیم پرداخت.

مشخصات دهکده نساجی رویین
1. موقعیت مکانی: 322 کیلومتری شهرستان مشهد
2. فاصله ی زمانی: حدود 4.5 ساعت از مشهد به سمت دهکده نساجی رویین
3. ویژگی مسیر: نمای پلکانی دهکده توریستی رویین و کوچه باغ های با صفا و پیچ پیچ بین خانه های روستایی است.
4. ویژگی اب و هوا: آب و هوای بسیار دلچسب و خنک در فصل بهار و تابستان
5. فاصله دهکده نساجی رویین تا اسفراین : 30 کیلومتر
6. بهترین فصل سفر به آبشار : بهار تا پاییز
7. میزان جاده خاکی از روستای رویین : 0 کیلومتر
8. امکانات اقامت: چند اقامتگاه وجود دارد و فضای آرامش بخشی را برای استراحت و اوغات فراغت شما گردشگران عزیز فراهم ساخته اند.
9. بهترین مناظر دیدنی: رودخانه های دائمی، طبیعت بکر و باغات سیب، بارگاه امام زاده اسحاق و صنایع دستی سنتی و ۲۰۰ کارگاه بافندگی حوله، چادرشب
10. عمق آب استخر : 20 تا 50 سانتی متر
11. رنج سنی مناسب برای سفر : 10 تا 80
12. میزان پیاده روی: حدود 1 ساعت
13 . سختی مسیر: 3 از 10
14. محصولات گیاهی: سیب، گلابی، گردو، انگور، هلو، گیلاس و زردآلو
15. سوغات محلی : سوغات محلی این روستا چادرشب، حوله پارچهای، گردو، عسل، تولیدات دامی و باغی
16. قدمت روستا : قدمت این روستا را بیش از ۵۰۰ سال برآورد شده است.

تاریخچه روستای رویین
اطلاعات زیادی درباره پیدایش روستا در دسترس نمی باشد اما آنچه که مشخص است این است که روستا بیشتر از 500 سال قدمت داشته و گذشته آن به دوره تیموری باز می گردد. لطفالله بن عبدالرشید خوافی معروف به حافظِ اَبرو، تاریخنگار و جغرافیدان مشهور ایرانی در عصر تیموری، از این روستا گذر کرده و نام آنرا در کتب و دست نوشته های خود تحت عنوان قریه رویین آورده است.

روستای رویین، دهکده نساجی ایران!
اما مهمترین ویژگی درباره دهکده روئین، صنایع دستی آن است! جالب است بدانید در حال حاضر 350 تا 400 نفر از افراد ساکن در روستای رویین به طور مستقیم مشغول بافندگی و نساجی هستند و سالانه بیشتر از 150 هزار متر مربع محصولات نساجی در این روستا تولید می شود! در ادامه این موفقیت ها، دهکده روئین موفق به کسب مهر اصالت یونسکو شده است و حال همگان این روستا را با عنوان دهکده نساجی ایران می شناسند، دهکده ای که که تار و پوت مردمان آن با بافندگی و نساجی خو گرفته و به بخشی جدانشدنی از زندگی آنها تبدیل شده است.
.jpg)
مقابر و آرامگاه هاي بزرگان ديني با ظرفيت هاي معنوي خود مي تواند تاثيرات ذهني ويژه اي را ايجاد کند. آرامگاه هاي قديمي در گوشه و کنار ايران به طور طبيعي به صورت فضاهاي زيارتي- تفرجگاهي شکل گرفته و به کمال رسيده است. در حال حاضر بقاع متبرکه بسياري در کشور وجود دارد که گنجينه هاي ارزشمند ميراث تاريخي و مذهبي ديرينه ايران به شمار مي آيد و سيما و منظر کلي آن ها در ذهن بسياري از مردمان ماندگار است
بنا به روايتي، قدمت بقعه امام زاده اسحاق در روستاي روئين شهرستان اسفراين به زمان حمله مغول به اين مرز و بوم مي رسد جايگاه ممتاز اين امام زاده به لحاظ اقليمي، جغرافيايي و قابليت هاي معنوي، ظرفيت هاي فراواني براي ارتقاي منطقه دارد. به دليل موقعيت مناسب اين امام زاده علاوه بر زوار خوب علي ابن موسي الرضا (ع) که قصد عزيمت به مشهدمقدس از جاده بجنورد- سبزوار را دارند، به عنوان فضاي استراحت بين راهي، ديگر گردشگران را به خود جذب مي کند.
منازل پلکاني، درختان قديمي و سربه فلک کشيده و تپه هايي که روستا را در دل خود محصور کرده است، تصويري جذاب از امام زاده را در ذهن رهگذران و خاطره اي مشترک را براي همگان پديد آورده است. حفظ و تقويت اين تصوير مشترک، ضمن پاسخگويي به نياز مسافران بين شهري و زوار به نحوي که هويت امام زاده را حفظ کند.

شهادت حجت الاسلام محمد حسن طیبی
شهید حجت الاسلام محمد حسن طیبی نماینده مردم اسفراین در خراسان (شمالی) بود که در فاجعه بمبگذاری دفتر حزب جمهوری اسلامی در 7 تیر 1360 به شهادت رسید.
شهید طیبی در 19/2/1310 در روستای روئین متولد شد. در 10 سالگی برای تحصیل علوم دینی عازم مشهد شد. در 25 سالگی ازدواج کرد و صاحب 6 فرزند شد. از دهه چهل وارد مبارزات سیاسی شد و پس از پیروزی انقلاب به عنوان نماینده مردم اسفراین به نخستین دوره مجلس شورای اسلامی راه یافت.
شهید حجت الاسلام محمد حسن طیبی هنگام شهادت 50 سال داشتند ، پیکر این شهید در روستای زادگاهش به خاک سپرده شد.

دیدنی های دهکده رویین اسفراین
اما جذاب ترین بخش درباره این روستای زیبا، دیدنی ها و جاذبه های گردشگری آن است. روئین به علت دارا بودن موقعیت ییلاقی، انتخابی فوق العاده برای بازدید در فصول گرم سال به خصوص تابستان می باشد. آب و هوای آن بسیار خنک و دلچسب است و همواره به عنوان تفریحگاهی محبوب در میان مردم بجنورد و اسفراین شناخته می شود. از آنجا که این روستا در منطقه کوهستانی آلاداغ واقعشده است، خانه های موجود در آن روی هم قرار گرفته و ساختاری پلکانی به خود گرفته اند. درست در پایین روستا، رودخانهای دائمی به نام رود رویین قرار دارد که منبع اصلی تأمین آب موردنیاز برای باغهای روستا بوده و به عنوان یک جاذبه گردشگری بومی در آن منطقه شناخته می شود.

بهترین فصل برای سفر به دهکده روئین
شاید عجیب به نظر برسد اما روستای روئین در هر فصلی، جذابیت خاص خود را دارد، در فصل بهار، شکوفه های گیلاس در سراسر روستا خودنمایی کرده و نمایی فوق العاده به آن اعطا می کنند. در تابستان نیز، آب و هوای خنک روستا، توجه بازدید کنندگان را از شهر های اطراف به خود جلب می کند. زمستان های روستا همواره پر از بارش های متعدد برف بوده و باعث می شود رختی سفید بر چهره زیبای دهکده بنشیند و جذابیت آنرا برای بازدیدکنندگان دوچندان کند.

مسیر روستای رویین
از اسفراین تا روئین، 30 کیلومتر و از شهر بجنورد تا روستا تنها 53 کلیومتر فاصله است. با استفاده از خودرو به راحتی می توانید خود را به ناحیه روستا برسانید اما برای گشت و گذار در داخل روستا، باید پیاده شوید چراکه شیب برخی از کوچه های روستا بسیار تند است و خودروها در گذر از آنها با مشکل مواجه خواهند شد.

آثار باستانی روستا شامل:
وجود تپه ای قدیمی در میام
حمام قدیمی خزینه ای
وجود چند درخت چنارکهنسال با قدمت بیش از ۶۰۰سال.
تفرجگاههای روستا:
۱- سر چشمه شروع چشمه ای چوشان وسرد.سرآغاز حیات روستا که باعث نشاط و سرسبزی آن شده ومحلی برای مشتاقان طبیعت
۲- چشمه کوه .چشمه ای کوچک بر فراز کوههای جنوبی رویین و درقسمت شمالی باغهای سر که در فصل بهار، جلوه گر شکوه وعظمت طبیعت است. اعتقادات محلی بر این است که حضرت علی (ع)در این چشمه استراحت نموده (سیر افاق)وسفره پر برکت خویش را به سوی روستا تکانده اند وسر سبزی روستا از برکت حضور ایشان است.
۳- زو تنگ .در قسمت شمالی روستا پس از عبور از سرچشمه مسیری سنگلاخی همراه با جریان کم آب توجه گرشگران را به خود جلب می کند. دوطرف این مسیر زیبا را باغهای میوه در بر می گیرد وکوههای صخره مانند زیبا، آن را استوار می کند . پس از عبور از این مسیر به خود (زو )می رسیم که صخره های موازی دو کوه به همدیگر بسیار نزدیک شده وتنگه ای باریک ایجاد می کند.اگر بارندگی زمستان وبهار خوب باشد به خوبی قطرات زیبای آب را می بینید که از قسمتهای مختلف این کوه صخره ای می چکد ودرمحل فرود خود گودالی کوچک ایجاد می کند. گاهی از بلندای کوه می چکد ودرگوشه ای دیگر از زیر صخره می جوشد وجریان آبی کوچکی ایجاد می کند که در طول مسیر خود با چشمه های اطراف می پیوندد و رودی راتشکیل می دهد.
۴-گل میام (گودال میام): گودالی ساخته شده توسط انسان اما پرآب شده توسط طبیعت. چشمه های جوشان کف گودال آن را همیشه و در همه فصول پر آب نگه می دارند.از آب آن برای آبیاری استفاده می شود.
5- درقله (درقلعه) باغهای زیبا همراه با کوچه باغهای تحسین برانگیز.یکی ازراههای ورودی روستا درگذ شته های دور
6- کتل شهر واقع در انتهای درقله وراه عبور رویین به شهر در گذ شته بوده است. ۷- کوپد(کوههای کبود رنگ اطراف باغهای روستا کنار جاده اصلی روستا)
۸- خواجه عماد (یکی از مسیرهای باغات رویین)
۹- کوه رمنه، کوهی بلند وصخره ای همراه با درختی سبز. در قسمت بالایی کوه که از یک طرف صخره ای وصعب العبور است واز طرف دیگر بسیار راحت می توان گذر کرد.
۱۰-دهن دور(دهنه دور) باغاتی زیبا وکوهایی بلند که در فروردین واودیبهشت بی نظیر است.
۱۱- قلعی بلا ند(قله بلند) در قسمت غرب روستا که مساکن روستایی به آن ختم می شود واز آن برای دفن اموات استفاده شده است. کوهی یا تپه ای سرخ رنگ که از بلندای آن می توان روستا را دید.
۱۲- شپیران(کوهای شاهپوران) کوههایی زیبا که دارای انواع گیاهان دارویی است که مشتاقان خود را به حضور می طلبد.
۱۳- پی دوی.باغهای سر سبز که مسیر عبوری مردمی است که در کوهای پس آن به کشت وکار و دامداری می پردازند.
۱۴- تینگ(تنگه)
۱۵-شو قله(شیب قله یا شب قلعه بعلت وجود درختان وتاریکی نسبی محل)مسیر عبوری باغهای غرب روستا است که در ابتدای روستا قرار دارد وپشت قلعه بلند قرار دارد.
۱۶-جندی(جنی)باغهای اطراف روستا
۱۷-سرخه. باغهای اطراف درتپه ای کوچک در شرق روستا که رنگ سرخ دارد
۱۸- چردبی ولی باغ ورودخانه ای زیبا درمسیر در قلعه
۱۹- تپه حسن چوپان.تپه ای کبود رنگ در وسط باغها که مکا نی آرام وزیبا است.
۲۰- نسر باغهای جنوبی روستا که کمتر در مسیر آفتاب قرار دارند بدلیل اینکه سایه کوهها، ما نع می شود.
۲۱- جهه میدانی وسیع در کوههای جنوبی روستا که محل کشت و زراعت مردم روستاست.
۲۲-دره استه حسین (استاد حسین)دره ای سر سبز که با بلند ای آن می توان روستا را بخوبی دید.
۲۳- نوی(نوی)زیر
۲۴-اسبی یو خربه (اسیاب خرابه)اسامی باغهای درقلعه است
۲۵- کنج اخور(کنج اخوره)
۲۶- دره عنبران ۲۷- دره محمد بنی ۲۸- دره قیاس(غیاث) ۲۹- دره مصطف(مصطفی)
۳۰- قر یشمری(قرشمال) و کوههای اطراف روستا که دامداران، دامهای خود را برای چرا به این مناطق می برند که در فصولی از سال مورد حمایت جنگلبانان است واز ورود آنها جلوگیری می شود. در این کوهها که دره به دره، اسامی مختلفی دارند چیزی حدود ۴۰دره که متعلق به رویین است و در اکثر آن ها چشمه وجود دارد وزراعت وکشت می شود، عمدتا گندم ونخود وعدس کاشته می شود.این کوها در فصول بهار وتابستان بسیار تماشایی است.اردیبهشت، شکوه رنگهاست .دشتهایی کاملا زرد رنگ ،سرخ رنگ وآبی رنگ و...دشتهای لاله های سرخ وگلهای زرد.ودر تابستان مزارع زیبای گندم .اسامی برخی از این دره ها میدان -سیفه – کاریز- کلثوم- برج- سرخ چشمه- بلا زار شاپی- میتی رمضان یور طالب - سه تومان فرنگاوو...

چشمه های روستا: سرچشمه- چشمه استا باقر درمسیر زو- چشمه ی کبود واقع در زو- چشمه فرنگاو واقع در فرنگاو- چشمه اقا جان در کاریز اقاجان- چشمه میراحیان در منزل حاج آقای محمد وحدانی -چشمه است احمد واقع در منزل حدادیان- چشمه خواجه عماد دردره خواجه عماد- چشمه کوه در نسر- چشمه اقا سیدعلی در پایین ده- چشمه باغ اقا سیدعلی در نسر-چشمه سر خانی (سر خنی) کوچه ای بهمین نام- چشمه جنی (جنت) روبروی غسالخنه- چشمه حیات روبروی دردرمانگاه- چشمه قل قلی درمسیر جاده اصلی - چشمه علی مردان پایین تراز مر کز در مانی- چشمه کلاته روبروی مرکز درمانی - چشمه اسیا خرابه در همین محل- چشمه چخورام در نسر- چشمه دره استاحسن زیرراه کتل شهر- چشمه کربلایی میرزا حبیب درمسیر نوزیر- چشمه کنج اخور- چشمه حاجی ذوالفقار در همواری کیشتی - شمه کیشتی ۲۵چشمه کمر سیا (کوه سیاه)- چشمه زرگر (زرگرها) انتهای باغها نزدیک روستای محمودی -چشمه گل میام در میام -چشمه زربیدان واقع در زیبدان(زیر بیدها)-چشمه سرخ واقع در میام-چشمه شوری ابی(شروی)واقع درشروی .اینها اسامی مهمترین چشمه های روستاست .
![]()
شخصیتهای تاریخی
ملا اسماعیل عارف رویینی اسفراین(متوفی ۱۲۸۸ق) قرن سیزدهم هجری شمسی.ملااسماعیل رویینی متخلص به عارف ازشاعران وعارفان قرن سیزدهم هجری وازمعاصران ملاهادی سبزواری است.وی درسال ۱۲۲۰ق در رویین متولد شد. پدروی ملاقربانعلی به همراه برادرش ملااصغرعلی به خاطر اختلافات محلی از وجه آباد تهران کوچ کرده و به اسفراین می آیند. ملاقربانعلی دررویین ساکن می شود. وی چهار فرزند داشته که همه ازشاعران و فاضلان دوران بوده اند:عارف ، سالک، بی بی خانم ،عبدالائمه .عارف درمشهد تحصیلات عربی وادبی آموخت ومدتی در حضور ملا هادی سبزواری درک فیض وچندی در نجف وتهران بوده وبه تحصیل علوم ومعارف اسلامی پرداخت.وی پس از کسب علوم گاهی در اسفراین وزمانی در بجنورد بود. ممدوحان شعری وی جعفرقلی خان وحیدرقلی خان شادلو بودند. دیوان عارف درواقع تاریخ منظوم اسفراین در دوره قاجاراست. ماده تاریخها تاریخ بنای برخی ازابادیها (دردوره قاجار) حوادث مهم تاریخی دوره قاجار وخرابی سلطان آباد اسفراین وسمنگان وبسیاری ازوقایع مهم تاریخی در دیوان وی پیدا می شود. این برارزش کار عارف از بعد تاریخی می افزاید.عارف میرزای شیخ الرئیس معارضات ادبی داشته است. وی در آخر عمر در رویین روزگار گذارند تا اینکه در سال ۱۲۸۸ق در گذشت ودر محل مسجد جامع اسفراین به خاک سپرده شد. عارف دراشعار خود وضع اقتصادی اسفراین در روزگار قاجار را بخوبی نشان داده است.ملاعبدالمجید سالک (متوفی ۱۲۶۷ق) وی برادر و فرزند ملا قربانعلی بود. هرچند زیاد عمر نکرد، اما درادبیات وعرفان به کمال رسید و به لهجه رویین نیکو شعر می گفت. وی دو فرزند داشت ظهیرالدین محمد حسن ونصیرالدین سالک ثانی. وی علاوه بر رویینی و فارسی به عربی نیز شعر می سرود که بیانگر وسعت دانش واطلاعات اوست.از شعرای انجمن شعرای اسفراین در دوره قاجار بود. بی بی خانم سالکی(۱۲۲۷ق)شاعره بی بی خانم رویینی اسفراینی دختر ملا باقرنعلی وخواهر عارف وسالک است.تاریخ ولادت وی در سال ۱۲۲۷ق است که در حاشیه دیوان خطی عارف درج شده است.این شاعره از زنان فا ظه رویین بوده وتنها شعری که از وی باقی مانده شکواییه ای است در سوگ عبد المجید که بیانگر ذوق وقریحه وباریک اندیشی وخوش طبعی اوست.
.jpg)